Een intercooler is onmisbaar in turbomotoren om de warme, samengeperste lucht af te koelen. Zo werkt de motor efficiënter en levert ze meer vermogen. Uiteraard kan ook de intercooler slijten of defect raken. Hoe dat kan, hoe u het herkent en wat u eraan kunt doen, leggen we allemaal uit in deze blog.
Wilt u snel naar een bepaald onderwerp? Klik dan op één van deze links:
- Wat is een intercooler?
- Hoe werkt een intercooler?
- Hoe merk ik dat mijn intercooler defect is?
- Intercooler herstellen of vervangen
- Wat kost het om een intercooler te vervangen?
Wat is een intercooler?
Een intercooler is een koelsysteem in wagens met een turbocharger of supercharger. Ze koelt de lucht die uit de turbo komt af voor die terug de motor instroomt. Koelere lucht is compacter en bevat meer zuurstof. Dat zorgt voor een betere verbranding, waardoor de motor meer brandstof kan inspuiten en de wagen meer kracht heeft. Bovendien slijt de motor en de turbo minder snel met koelere inlaatlucht.
Hoe werkt een intercooler?
Een turbo wordt aangedreven door de energie van uitlaatgassen. In de turbo bevindt zich een kleine turbine die door die uitlaatgassen wordt aangedreven. Die turbine zuigt verse uitlaatlucht aan, perst die samen en stuurt de samengeperste lucht terug naar de motor. Bij compressie wordt lucht warmer en warme lucht bevat minder zuurstof. Als de inlaatlucht te warm is, moet de ECU (de boordcomputer) dit corrigeren door minder brandstof aan de cilinders toe te voeren. Het extra vermogen van de turbo valt dan weg.
Om dit te voorkomen, koelt de intercooler de lucht uit de turbo af, waardoor de motor net méér zuurstof krijgt en dus meer vermogen kan ontwikkelen.
Er bestaan twee hoofdtypes intercoolers:
- Een lucht-lucht intercooler koelt de lucht door ze langs een soort radiator te leiden, die meestal vooraan in de wagen zit, achter de grille. Een luchtgekoelde intercooler kan ook top-mounted zijn, dan is er een luchthapper in de motorkap aanwezig. De intercooler heeft koelribben: metalen platen die uitsteken en warmte sneller afvoeren. Tijdens het rijden komt er via de grille lucht binnen die de intercooler helpt afkoelen. Lucht-lucht intercoolers zijn het meest voorkomend.
- Een lucht-water intercooler koelt de lucht door water of koelvloeistof langs de lucht te laten circuleren. Dit werkt efficiënter, maar is ook complexer, en daarom worden watergekoelde intercoolers vooral toegepast in duurdere wagens. Veel moderne, compacte turbomotoren beschikken over een geïntegreerde lucht-water “charge air cooler” in het inlaatspruitstuk.
De turbo pompt hete, samengeperste lucht naar de intercooler. Die koelt deze lucht af en stuurt ze via het inlaatspruitstuk de motor in. Bij een twin-turbo setup heeft elke turbo soms zijn eigen koeler, of delen ze een intercooler, of zijn er meerdere intercoolers achter elkaar geplaatst om de lucht extra te koelen.
Hoe merk ik dat de intercooler kapot is?
Als een intercooler defect is, komt dat meestal door een lek of een verstopping. Symptomen van een kapotte intercooler zijn:
- Veel zwarte rook uit de uitlaat, vooral bij het optrekken: Bij dieselwagens kan dit duiden op een lek waardoor te veel roet vrijkomt, bij benzinemotoren wijst het op een te rijk mengsel. Dit kan schade aan de katalysator veroorzaken.
- Merkbaar minder vermogen en tragere acceleratie.
- Hoger brandstofverbruik.
- Een fluitend of sissend geluid bij het gasgeven, doordat turbodruk ontsnapt.
- Vochtige olie rond de slangen van de intercooler of de intercooler zelf, als gevolg van lekkage.
- Motormanagementlampje brandt: Als de ECU problemen met de verbranding of uitlaatgassen detecteert, gaat dit vaak gepaard met OBD-II foutcodes zoals P0299 (underboost) of P0234 (overboost).
Bij dieselmotoren kan een lek in de inlaat ervoor zorgen dat er olie in de cilinders komt, dit noemt men "runaway". In dit geval dient u de wagen onmiddellijk stil te zetten en de motor uit te schakelen, want dit kan aanzienlijke motorschade veroorzaken.
Intercooler herstellen of vervangen
U kunt niet blijven rijden met een defecte intercooler. Vaak leidt een kapotte intercooler tot een verhoogd brandstofverbruik. Bovendien verergert de schade snel, wat kan zorgen voor ernstige schade aan de turbo en uw motor, waardoor reparaties steeds duurder worden.
De meeste problemen met de intercooler ontstaan door lekkage aan de intercoolerslang, omdat die onder hoge druk staat. Controleer de slangen, O-ringen en klemmen bij de aansluitingen. Een druktest met rook is de snelste manier om dit te controleren.
Is de intercooler zelf lek, verstopt of sterk beschadigd? Dan is vervangen meestal de beste oplossing. Herstellen van een intercooler, bijvoorbeeld door koelribben te lassen of te lijmen, is doorgaans niet duurzaam. Vaak doen dezelfde problemen zich opnieuw voor.
Gaat u de intercooler controleren of iets herstellen? Houd dan rekening met deze veiligheidsregels:
- Laat de motor en turbo goed afkoelen voor u eraan begint.
- Koppel de accu los als u bij ventilatoren, sensoren werkt of de bumper demonteert.
- Ondersteun het bumper- of radiatorframe op de juiste manier.
- Noteer hoe alle slangen en klemmen zitten voordat u ze losmaakt.
- Vervang slangen en O-ringen altijd door nieuwe wanneer u ze losneemt en volg daarbij de aanbevelingen van de fabrikant voor het juiste aanhaalmoment.
- Maak na montage een proefrit en controleer op lekkages. Gebruik een OBD-II scanner om motormanagementstoringen uit te lezen.
Wat kost het om een intercooler te vervangen?
De prijs van een nieuwe intercooler hangt af van het type wagen, het soort intercooler en hoe makkelijk het onderdeel bereikbaar is. Het maakt natuurlijk ook uit of u het zelf doet of het aan een garage toevertrouwt.
Wanneer u zelf de intercooler vervangt, betaalt u ongeveer de volgende prijzen voor onderdelen:
- Lucht-lucht intercooler: € 100 tot € 400 (speciale performancemodellen kunnen tot wel € 5000 kosten)
- Lucht-water intercooler: € 250 tot € 800
- Intercoolerslang en klemmen: € 20 tot € 120
Het duurt doorgaans 2 tot 6 uur om een intercooler te vervangen, afhankelijk van de bereikbaarheid van het onderdeel en de ervaring van de klusser.
Bij een garage komen er ook arbeidskosten bij en hebt u minder controle over de onderdelenprijs. Door ervaring en beter gereedschap verloopt het doorgaans sneller. Reken op ongeveer de volgende kosten:
- Arbeidskosten: 1,5 tot 4,5 uur werk, à € 80 tot € 140 per uur = € 120 tot € 630.
- Diagnose/druktest na montage: € 40 tot € 120.
Veelgestelde vragen over de intercooler
Hoe weet ik of een intercooler defect is?
Let op zwarte rook, vermogensverlies, hoger brandstofverbruik en waarschuwingslampjes.
Wat koelt de intercooler?
De intercooler koelt de samengeperste lucht van de turbo af voordat die de motor instroomt.
Hoeveel pk meer levert een intercooler?
Een goed werkende intercooler zorgt voor meer vermogen doordat koudere lucht een krachtigere verbranding mogelijk maakt. Het precieze aantal pk hangt af van de motor en turbo.
Kan ik blijven rijden met een kapotte intercooler?
Het is zeer onverstandig om door te rijden met een defecte intercooler. Dit kan ernstige schade aan de turbo en motor veroorzaken.
